Home » Lucy in the press »

Het Nieuwsblad/Het Volk (24/3/2005): "Wij spelen god"

Mens schept robots naar zijn evenbeeld


JPG Versie met fotos: "Wij spelen god" - Mens schept robots naar zijn evenbeeld

De ,,humanoids'', robots die op mensen lijken, zijn de lievelingetjes van publiek en verschijnen ook weer in de splinternieuwe animatiefilm Robots. Maar waarom willen wij zonodig een machine scheppen die als twee druppels water op ons lijkt?

Lucy heeft een stel eindeloze benen waarmee ze ongenaakbaar door de ruimte stapt. Als ze voorbij paradeert, houdt iedereen de adem in en staart naar haar vloeiende bewegingen. Lucy laat het niet aan haar hart komen. Lucy is namelijk een robot. Het ontwerpteam van de Vrije Universiteit Brussel heeft haar speciaal gemaakt om de mechanische looptechniek van robots te verfijnen. Haar scheppers hebben haar daarom alleen een stel benen gegeven, maar er zijn bedrijven die veel verder gaan dan dat.

In 2000 verbaasde de Japanse constructeur Honda de wereld met Asimo, een robot die lijkt op een levend Playmobil-mannetje. In 2003 antwoordde elektronicareus Sony met zijn eigen robot Qrio en een jaar later kwam autoconstructeur Toyota op de proppen met een robotfamilie.

Samen met nog een handvol Aziatische bedrijven vechten ze uit wie de meest geavanceerde ,,menselijke'' robot kan maken. Inzet: het ontwerp van een robot die als persoonlijke bediende in huis assisteert. ,,Vooral in Japan leeft die wens. De bevolking vergrijst er snel en er zijn minder sociale voorzieningen dan in Europa. Mensen hopen dat ze met de hulp van hun robotje langer in hun eigen huis kunnen blijven'', zegt robotspecialist Dirk Lefeber van de VUB.

Voorlopig blijft dat scenario nog toekomstmuziek. Wetenschappers verwachten dat de zogenaamde humanoids of menselijke robots' pas vanaf 2020 in staat zullen zijn oude mensen te helpen, en dat we voor echte intelligente huisrobotten nog moeten wachten tot 2050.

In de tussentijd hebben de robots nog geen directe toepassing. Af en toe mogen ze shows opvrolijken - vorig jaar kwam Asimo zelf op een podium zijn wetenschapsprijs ophalen - of een partijtje zwaar gesponsord robotvoetbal spelen. Dat betekent niet dat de robots zonder enig nut mooi staan te wezen. De humanoids genereren exuberante publiciteitsgelden en vooral: ze leveren een schat aan technologische kennis.

De lange, tweebenige robots zijn de moeilijkste machines om te maken en als ontwerpers erin slagen om zo'n wankele ,,mensrobot'' in evenwicht te houden, kunnen ze ook elke andere robot maken. ,,Ga maar na'', zegt Yvan Baudoin, robotspecialist aan de Koninlijke Militaire Academie. ,,Een robot met zes voeten kan zich makkelijk voortbewegen: zelfs als er drie voeten in de lucht zijn, blijven er nog drie op de grond zodat die robot dus nooit uit evenwicht raakt. Bij een menselijke robot die maar op twee benen steunt, is het een stuk moeilijker om overeind te blijven tijdens het wandelen.''

Twee handen over

De know how van mensrobotten levert ook een belangrijk medisch voordeel. Als ontwerpers erin slagen bij de humanoids een perfecte menselijke voet na te bootsen, kunnen ze die voet ook geven aan het slachtoffer van een verkeersongeval. ,,Op die manier kunnen we in de toekomst patiėnten helpen met kunstmatige lichaamsdelen'', zegt Baudoin.

Toch is er ook kritiek op de opkomst van de menselijke robots. ,,Waarom moeten we zonodig een mens namaken? Voor een robot die in huis klussen opknapt, zou het toch veel gemakkelijker zijn als hij klein was en makkelijk op te bergen. Wij, wankele tweebenige mensen, zijn een foutje van de evolutie. Zeker geen goed model voor een robot'', zegt de Amerikaanse professor Hans Moravec. Yvan Baudoin is het daar niet mee eens: ,,Kijk eens naar een hond. Die heeft dan wel vier benen, maar hij kan enkel lopen. Als je recht blijft op twee benen, heb je nog twee handen over voor nuttigere zaken.''

Mensrobotten hebben nog een belangrijke psychologische troef. ,,Mensen kennen automatisch meer intelligentie en sympathie toe aan dingen die op hen lijken'', zegt Johan Wagemans, experimenteel psycholoog aan de KU Leuven. Als we in de toekomst nauw moeten samenwerken met robots, kunnen ze dus maar beter op ons lijken.

Toch blijft de vraag waarom ook machines die simpelweg onze klusjes moeten overnemen, er met alle geweld zoals wij moeten uitzien. Yvan Baudoin: ,,Ik ben geen filosoof, ik maak alleen maar robots. (lachend) Maar god heeft de mens geschapen naar zijn evenbeeld, en misschien willen wij gewoon hetzelfde doen.''

Karen TORBEN NIELSEN




Vrije Universiteit Brussel,    Faculty of Applied Sciences,     Department of Mechanical Engineering
Pleinlaan 2,    1050 Brussels,    tel. 32-2-629.28.06,    fax 32-2-629.28.65
© Nico Smets - All Rigths Reserved